Tag Archives: การรักษาโรค

เมื่ออาหารที่จำเป็นต่อร่างกาย กลับทำให้เราเจ็บป่วย

สำหรับคนที่แพ้อาหาร หากไม่ระมัดระวัง อาหารอาจก่อให้เกิดอันตรายได้ ถือเป็นเรื่องน่าเศร้าสำหรับคนที่แพ้อาหาร เพราะทำให้ชีวิตหมดสนุกไปกับการได้เลือกกินตามใจชอบ บางคนที่แพ้หนักนั้น แม้กระทั่งการได้กลิ่นอาหารก็จะมีอาการทางร่างกายทันที กลายเป็นว่าอาหารที่เรากินเป็นอาหารที่ทำให้เราป่วย

อาการแพ้อาหาร

เริ่มตั้งแต่อาการคันไปจนกระทั้งอาการหายใจไม่ออก บางคนแพ้ผัก ผลไม้ ที่เรานึกไม่ถึงเช่น แพ้กีวี แพ้มะเขือเทศ

บางคนอาการแพ้จะปรากฎให้เห็นตั้งแต่เด็ก เช่น แพ้เกสรดอกไม้บางชนิด และจะเริ่มแพ้สิ่งต่าง ๆ เพิ่มขึ้นในวัยที่อายุมากขึ้น เช่นเมื่อเริ่มเข้าสู่วัยรุ่นจะแพ้กีวี สับปะรด สตรอว์เบอร์รี่ กล้วย ถั่ว ฯลฯ ซึ่งเป็นปฏิกิริยาข้ามระหว่างสารก่อภูมิคุ้มกัน และภูมิคุ้มกันในร่างกาย

ปฏิกิริยานี้อาจจะแสดงออกในลักษณะของการแพ้เกสรดอกไม้บางชนิด โดยมีอาการคัน น้ำมูกไหล แพ้อาหารโดยที่ร่างกายแต่ละคนจะแสดงอาการแตกต่างกันออกไป

ทำไมถึงเกิดการแพ้อาหาร

เพราะร่างกายจะมีปฏิกิริยาต่อสิ่งแปลกปลอมของส่วนผสมในอาหาร เช่นในอาหารอาจจะมีไขมันจากสัตว์ หรือโปรตีนจากพืชปนอยู่ คนที่แพ้อาหาร หรือไม่คุ้นเคยกับอาหารประเภทนั้นในชีวิตประจำวันมาก่อน อาการภูมิแพ้นี้จะเกิดหลังจากร่างกายได้รับสารอาหารชนิดนั้นครั้งแรก และหลังจากนั้นจะเริ่มมีปฏิกิริยาต่อต้าน เป็นปฏิกิริยาความไวต่อสารกระตุ้นการแพ้ ทำให้เกิดเป็นอาการต่าง ๆ กัน


ฮีสตามีนเป็นส่วนประกอบที่สำคัญของการตอบสนอง ของระบบภูมิคุ้มกันร่างกาย

ปฏิกิริยาความไวต่อสารกระตุ้นการแพ้ จะแสดงอาการทันทีเมื่อร่างกายได้รับสารอาหารนั้น ๆ เซลล์ผิวหนังจะหลั่งฮีสตามีนออกมา และแสดงออกทางร่างกาย เช่น อาการคัน มีผื่นแดงที่ผิวหนัง ใบหน้าบวม หายใจติดขัด หรือในบางรายจะแสดงออกภายในช่องปาก คันในลำคอ ริมฝีปาก หรือรู้สึกเหมือนมีขนอยู่ในปากและเพดานปาก แม้ว่าจะได้รับสารหรือโปรตีนนั้นเพียงเล็กน้อย หรือแค่ได้กลิ่น และที่พบบ่อยที่สุด คือในถั่วสด และผลไม้ที่มีเมล็ดแข็ง ร่างกายอาจจะแสดงอาการในระบบทางเดินอาหารเช่น อาเจียน หรือท้องเสีย ซึ่งมีการอาการแพ้เพียงไม่กี่ชนิดที่เป็นอันตรายถึงชีวิต แต่จะก่อความรำคาญและรบกวนชีวิตเราได้

คนที่มีอาการแพ้มาก ๆ อาจจะแพ้ผัก ผลไม้หลายประเภทแม้กระทั่ง แครอท ผักชี นม ชีส แต่ก็มีอาหารบางประเภทที่คนเป็นโรคนี้ไม่เคยแพ้ เช่น ผักสลัดที่เป็นใบ ๆ มันฝรั่ง น้ำตาล และข้าว

อาการแพ้อาหารอาจเป็นมาตั้งแต่กำเนิด หรืออาจจะเป็นขึ้นมาเองก็ได้ การดื่มแอลกอฮอล์ ความเครียดทางกาย ล้วนเป็นตัวกระตุ้นให้เกิดอาการชนิดนี้ได้ ในเด็กเล็กอาจจะมีปฏิกิริยาแพ้นมและไข่ได้ โดยไม่เคยเป็นภูมิแพ้เกสรดอกไม้มาก่อน ส่วนอาการในผู้ใหญ่ส่วนใหญ่จะแพ้เกสรดอกไม้ก่อนเกิดการแพ้อาหาร หรืออาจจะเกิดขึ้นพร้อม ๆ กัน

การรักษา

ต้องให้แพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญทดสอบอาการแพ้ โดยทดสอบปฏิกิริยาตอบสนองอาการแพ้ทางผิวหนัง รวมทั้งเจาะเลือดตรวจภูมิคุ้มกัน หาการแพ้อาหาร เมื่อตรวจพบว่าแพ้อาหารประเภทใด หรือโปรตีนประเภทใดก็ต้องหลีกเลี่ยงอาหารชนิดนั้น บางครั้งแค่การปรุงให้สุก ก็ทำให้หายแพ้ได้เพราะการปรุงสุก ทำให้โปรตีนหายไปหรือถูกทำลายไป

การรักษานั้นอาจทำได้ยาก การแพ้อาหารบางชนิดอาจแพ้ไปตลอดชีวิต เช่น นม ไข่ ถั่วลิสง ปลา ก่อนรับประทานจึงควรอ่านฉลากส่วนผสม หรือหากรับประทานในร้านก็ควรถามถึงส่วนผสมในอาหารก่อน ส่วนการแพ้เกสรดอกไม้นั้นมียาหรือสเปรย์ป้องกันได้ แต่การแพ้อาหารไม่สามารถป้องกันได้ หากรู้สึกว่ากินอะไรผิดก็ควรรีบล้างปากด้วยน้ำ หรือหากมีอาการรุนแรงก็ต้องรีบไปพบหมอ