Tag Archives: ความเครียด

ผมหงอกเกิดจากอาการเครียดทางกายและทางใจจริงหรือ

เคยได้ยินคนพูดว่า “ฉันช็อกเพราะตื่นขึ้นมาแล้วเจอผมหงอกเต็มหัว” บางทีเราอาจจะนึกสงสัยว่ามันเป็นไปได้จริงหรือที่ผมคนเราจะหงอกได้เพียงชั่วข้ามคืน อะไรคือปัจจัยที่ทำให้สีผมเกิดการเปลี่ยนแปลงได้ ความเครียดทางกายและทางใจมีส่วนทำให้เกิดผมขาวได้มากน้อยแค่ไหน

ความเครียดทำให้การสร้างเม็ดสีของรากผมเกิดการเปลี่ยนแปลง

                การเกิดผมหงอกเพียงชั่วข้ามคืนที่เราเคยได้ยินกัน เป็นเพียงเรื่องจินตนาการเองเท่านั้น เพราะผมของคนเราไม่สามารถเปลี่ยนสีได้อย่างรวดเร็วขนาดนั้น การเกิดการเปลี่ยนแปลงของสีผมไม่ว่าจะเป็น สีแดง สีเทา สีบลอนด์ หรือสีขาว ไม่ได้เกิดจากการทำปฏิกิริยากับอากาศ แต่มีเหตุผลของการเปลี่ยนแปลงของสี

ความกังวลและความเครียดทางจิต ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของรากผมโดยเฉพาะอย่างยิ่งกับเส้นผมที่งอกขึ้นมาใหม่ รูขุมขนบนหนังศีรษะของคนเรานั้นเกี่ยวโยงกับเส้นประสาท ซึ่งเส้นประสาทเหล่านี้ตอบสนองต่อฮอร์โมนความเครียด

เมื่อใดที่ร่างกายเกิดความเครียดร่างกายหลั่งฮอร์โมนสามชนิดคือ อะดรีนาลีน(adrenaline), นอร์อะดรีนาลีน (noradrenaline) และคอร์ติซอล (cortisol) ออกมา ฮอร์โมนทั้งหมดนี้จะทำให้ร่างกายเกิดการขับเคลื่อน ซึ่งส่งผลทั้งผลดีและไม่ดีออกมา

ฮอร์โมนจากความเครียดส่งผลต่อเส้นประสาทบนหนังศีรษะ และไปขัดขวางรูขุมขนทำให้รากผมไม่ได้รับเม็ดสี และสารอาหารไปหล่อเลี้ยงผม นั่นคือสาเหตุว่าทำไมเส้นผมที่งอกใหม่จึงไม่แข็งแรง และเส้นผมเกิดการเปลี่ยนสีไปจากเดิม สารที่ว่าคือสารเมลานิน (Melanin) เมื่อผมที่เกิดขึ้นมาใหม่ไม่ได้รับสารเมลานิน หรือได้รับสารเมลานินน้อย ผมจึงกลายเป็นสีขาว หรือสีเทา

ผมขาวหรือผมที่ขาดเม็ดสีจะร่วงอย่างรวดเร็วจนเกิดเป็นวงกลม

การเกิดผมขาวอย่างรวดเร็ว หรือจู่ ๆ ผมก็เปลี่ยนเป็นสีเทา อาจจะเกิดจากสาเหตุอีกอย่างหนึ่งคือ อาการผมร่วงเป็นวงกลม หรือร่วงเป็นหย่อม ๆ  ลักษณะเช่นนี้ ผมจะร่วงเฉพาะจุดและร่วงพร้อม ๆ กันหมด จนเกิดเป็นวงกลมหรือวงรี ผิวของหนังศีรษะจะล้านเลี่ยน ผมขาวที่มีปัญหาจะร่วงจนหมด และเหลือเพียงผมขาวที่เกิดตามธรรมชาติเท่านั้น ผมร่วงเป็นวงกลมแบบนี้เซลล์รากผมยังไม่ถูกทำลาย ซึ่งมักเกิดจากกระบวนการภูมิคุ้มกันของร่างกายที่ทำลายเซลล์รากผมของตนเอง และยังไม่ทราบว่ามีสาเหตุจากอะไร ผมร่วงในลักษณะนี้สามารถรักษาให้หายได้

โดยธรรมชาติของวัย เมื่อคนเราสูงวัยขึ้น เส้นผมก็จะเปลี่ยนแปลงไปตามวัย การสะสมเม็ดสีจะน้อยลงทำให้เส้นผมมีสีจางลง ซึ่งแต่ละคนจะมีการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายที่แตกต่างกัน อาจจะเริ่มตั้งแต่ 30 ปี หรือ 50 ปี ที่เส้นผมจะเริ่มมีสีเทาหรือสีขาว แต่หากเกิดผมขาวโดยที่เรารู้สึกว่าไม่ได้เกิดโดยธรรมชาติก็ควรสำรวจตนเองว่าเรามีความเครียดมากเกินไปหรือเปล่า ความเครียดสะสมนาน ๆ นั้นส่งผลไม่ดีต่อสุขภาพทั้งด้านร่างกายและจิตใจ เป็นสาเหตุที่นำไปสู่โรคอื่น ๆ อีกหลายโรค รวมทั้งส่งผลต่อเส้นผมดังที่กล่าวมา หากไม่อยากมีผมขาวก่อนวัยอันควร ก็จงหยุดสร้างความเครียด ความวิตกต่าง ๆ ให้ร่างกายและจิตใจ

 

ความเครียดนำมาสู่อาการป่วยไข้หลากหลายโรค

ความเครียดอยู่กับมนุษย์มาตั้งแต่ยุคหินจนถึงยุคปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นความเครียดจากอาการกลัวสัตว์ร้าย หรือความเครียดจากความกลัวว่าจะตกงาน ร่างกายของมนุษย์จะมีปฏิกิริยาตอบสนองที่เหมือนกัน โดยอาการเครียดจะส่งผลให้ส่วนหนึ่งของร่างกายเตรียมพลังงานได้ภายในเสี้ยววินาที สำหรับการตัดสินใจที่ “จะสู้ หรือจะหนี” ความเครียดนี้เป็นปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นโดยไม่รู้สึกตัว เป็นกลไกการทำงานของร่างกายที่สะท้อนกลับไปยังต่อมการทำงานในส่วนลึกของสมอง

เมื่อร่างกายเครียด

          เมื่อเกิดความเครียดสมองจะสั่งให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมนสามชนิดคือ อะดรีนาลีน (adrenaline), นอร์อะดรีนาลีน (noradrenaline) และคอร์ติซอล (cortisol) ออกมา ฮอร์โมนทั้งหมดนี้จะทำให้ร่างกายขับเคลื่อนกลุ่มพลังงานออกมา โดยเห็นได้ชัดจากการหายใจถี่ขึ้น หัวใจเต้นเร็วขึ้น ความดันเลือดสูงขึ้น หายใจเอาออกซิเจนเข้าไปมากขึ้น เลือดจะเข้าไปสู่ข้อต่อกล้ามเนื้อ กล้ามเนื้อจะเกร็งตัว ร่างกายเตรียมพร้อมสำหรับการสู้ หรือหนี ภูมิคุ้มกันจะทำงานเต็มที่ ซึ่งเป็นปฏิกิริยาที่เกิดขึ้นเช่นเดียวกับการเผาไหม้และจะดับลง

ดังที่เราเคยได้ยินได้ฟังเรื่องราวของพลังพิเศษที่สามารถยกรถ วิ่งฝ่ากองไฟ หรือยกของหนัก ๆ ได้ พลังงานจากฮอร์โมนเหล่านี้จะเกิดขึ้นระยะสั้น หรือยาวจะขึ้นอยู่กับสถานการณ์นั้น ๆ

ความเครียดหยุดการทำงานในส่วนอื่น

          ในภาวะที่เกิดความเครียดร่างกายจะถูกกดดันทางอ้อม ทำให้มีสมาธิจดจ่ออยู่กับเรื่องเครียด จนปิดกั้นการทำงานด้านอื่นเช่น ระบบการย่อยอาหาร เมื่อช่องท้องเกิดอาการตึงเครียดลำไส้จะลดการทำงานลง ซึ่งก่อให้เกิดอันตรายได้

ความเครียดที่เกิดขึ้นในระยะสั้น ๆ จากเหตุการณ์บางอย่าง อาจส่งผลดีให้แก่เรา ถือเป็นเรื่องที่สนุก ท้าทาย ชวนให้ชีวิตตื่นเต้น ความเครียดที่เกิดขึ้นในลักษณะนี้ร่างกายจะกลับสู่ภาวะปกติได้เช่นเดิม แต่ความเครียดที่เกิดขึ้นในลักษณะอื่น และเกิดยาวนานติดต่อกันจะส่งผลเสียให้แก่ร่างกายได้

จากความเครียดสะสมนำไปสู่สาเหตุของหลายโรค

                ความเครียดจากหลายสาเหตุที่สะสมไว้นาน ๆ จะก่อให้เกิดสาเหตุของโรคต่าง ๆ ได้ เช่น วิตกกังวล, ขาดสมาธิ, ขาดความสามารถในการทำงาน, นอนไม่หลับ, หมดแรงหมดพลัง, มีเสียงดังในหู, มีปัญหาเกี่ยวกับระบบย่อยอาหาร, เบื่ออาหาร, อ่อนเพลีย, มองโลกในแง่ร้าย, และปวดหัวเรื้อรัง รวมทั้งยังมีอาการอื่น ๆ นอกเหนือจากนี้อีกด้วย

ซึ่งไม่เพียงเท่านั้น ด้วยสภาวะจิตใจที่ถูกรบกวน ก็อาจตามมาด้วยโรคซึมเศร้า, ความกลัว หรืออาการหมดอาลัยตายอยากในการทำงาน ความเครียดสะสมทำให้ภูมิคุ้มกันอ่อนแอ และแสดงออกทางร่างกาย เช่น อาการหวัด หรือเกิดเป็นแผลที่ริมฝีปาก ในคนที่เป็นความดันเลือดสูง ความเครียดจะก่อให้เกิดความเสี่ยงและเป็นอันตรายถึงชีวิตได้

จากข้อมูลการศึกษาเรื่องความเครียดชี้ให้เห็นว่า ความเครียดทำให้ความจำแย่ลง สมองได้รับการก่อกวนในระยะยาว ซึ่งอาจจะทำให้เกิดการทำลายของเนื้อเยื่อสมองได้เช่นกัน
แทบไม่น่าเชื่อว่า ความเครียดเพียงตัวเดียว จะเป็นสาเหตุของหลากหลายโรคภัยได้ขนาดนี้ ขอให้ทุกท่านดูแลสุขภาพจิตสุขภาพกายให้ดี อย่าเครียดจนความป่วยไข้มาถึงตัว